Eski İnsanların Dişi Neden Çürümüyordu?
- Diş Hekimliği Genel Bilgiler
- 4 gün önce
- 2 dakikada okunur
Eski İnsanların Dişleri Neden Çürümüyor Gibiydi?
“Eskiden dişler çürümüyor, şimdi neden herkesin ağzında dolgu var?”Bu soru klinikte en az “Hocam acır mı?” kadar sık duyuluyor. Cevabı kısa ve net verelim:
Eskiden dişler de çürüyordu ama şartlar bugünkü kadar kötü değildi. Şimdi gelin, bu efsanenin diş ipini çekelim 🦷😄
Şeker Yoktu, Çürük de Azdı
Eski insanlar kola içmiyordu.Çikolata yoktu.Bisküvi, kek, hazır meyve suyu? Hiçbiri yoktu.
Diş çürüğünün ana formülü şudur:Şeker + Bakteri + Zaman = Çürük
Şeker olmayınca bakteriler de “işsiz” kalıyordu. İşsiz bakteri asit üretemez, asit yoksa diş minesine saldırı da yok. Bu yüzden eski insanların dişleri bugüne kıyasla daha az çürüyordu.
Beslenme Sertti, Dişler Spor Yapıyordu
Eski insanların diyetinde:
Sert sebzeler
Kök bitkiler
Lifli etler
vardı. Yani dişler gün boyu aktif çalışıyordu. Bu sert gıdalar diş yüzeyini doğal olarak temizliyor, plak birikimini azaltıyordu. Bir nevi “organik diş fırçası” diyebiliriz. Tabii elektriklisi yoktu ama iş görüyordu.
Tükürük Daha Koruyucuydu
Rafine şeker tüketimi artınca ağız içi asit dengesi bozulur. Eski insanlarda:
Ağız pH’ı daha stabildi
Tükürük mineral açısından daha zengindi
Bu da diş minesinin kendini onarmasını (remineralizasyon) kolaylaştırıyordu. Yani dişler adeta “kendi kendine bakım” modundaydı.
Ama Kimse 80 Yaşına Kadar Yaşamıyordu
İşin can alıcı kısmı burada 😅Eski insanların ortalama yaşam süresi 30–40 yıl civarındaydı. Diş çürüğü yavaş ilerleyen bir süreçtir. İnsanlar ileri yaşlara ulaşamadığı için çürükler:
Ya gelişemeden
Ya da fark edilmeden
hayat sona eriyordu. Yani dişler süper olduğu için değil, zaman yetmediği için “sağlam” görünüyordu.
Arkeoloji Yalan Söylemez
Kazılarda bulunan eski insan kafataslarında:
Çürük var
Kırık var
Aşırı diş aşınması var
Ama asıl patlama, tarımın ve unlu gıdaların yaygınlaşmasıyla başlıyor. Ekmek, un ve şeker devreye girince çürük oranları fırlıyor.
Sonuç: Suç Dişte Değil, Hayat Tarzında
Eski insanların dişleri mucize değildi.Onları koruyan şey:
Şekersiz beslenme
Doğal gıdalar
Daha az asit
Bugün dişlerimiz daha uzun süre bizimle ama düşmanları da daha fazla. İyi haber şu: Doğru ağız bakımı, düzenli diş hekimi kontrolleri ve bilinçli beslenme ile eski insanların dişlerinden bile daha sağlıklı dişlere sahip olmak mümkün.
Yani teknoloji çağında yaşıyoruz ama dişler hâlâ “taş devri kurallarını” seviyor 😄🦷
Yorumlar